రూటు మార్చిన సర్కార్‌

19 November 2026 - 07:00
0 0
రూటు మార్చిన సర్కార్‌
Revanth
  • 180 ఎకరాల భూమి అవసరం
  • లీ అసోసియేట్స్‌ అధ్యయనం
  • స్థలాల గుర్తింపునకు సీఎస్‌ ఆదేశం
  • మెట్రో విస్తరణపై పలు సందేహాలు
  • మెట్రోకు నై.. పీఆర్‌టీఎస్‌కు సై

అనుమానమే నిజమవుతున్నది.. నిన్నటిదాకా మెట్రో విస్తరణపై హడావిడి చేసిన కాంగ్రెస్‌ ప్రభుత్వం ఇప్పుడు రూటు మార్చింది. కేంద్రంతో సంబంధం లేకుండా కేవలం రాష్ట్ర ప్రభుత్వమే చేపట్టేందుకు అవకాశమున్న పీఆర్‌టీఎస్‌ (పర్సనల్‌ ర్యాపిడ్‌ ట్రాన్స్‌పోర్ట్‌ సిస్టం) వైపు వేగంగా పరుగులు పెడుతున్నది. కొన్ని నెలల కిందటే లీ అసోసియేట్స్‌ పూర్తి చేసి సిద్ధం చేసిన అధ్యయన నివేదికపై వరుస సమీక్షలు కొనసాగుతున్నాయి.

సిటీబ్యూరో ప్రధాన ప్రతినిధి, నవంబర్‌ 18 (నమస్తే తెలంగాణ): కొన్నిరోజుల కిందట సీఎం రేవంత్‌ దీనిపై సమీక్ష నిర్వహించగా.. తాజాగా ప్రభుత్వ ప్రధాన కార్యదర్శి సంజయ్‌ జాజు బుధవారం సచివాలయంలో పలు విభాగాధిపతులతో నిర్వహించిన సమీక్షలో త్వరితగతిన పీఆర్‌టీఎస్‌పై కార్యాచరణ ప్రణాళిక రూపొందించాలని ఆదేశించడంతో ప్రభుత్వం పీఆర్‌టీఎస్‌పై ఎంత సీరియస్‌గా ఉందో అర్థం చేసుకోవచ్చు. అత్యంత రద్దీ, ఖరీదైన ప్రాంతంలో ప్రతిపాదిస్తున్న పీఆర్‌టీఎస్‌ ప్రాజెక్టుకు ఏకంగా 180 ఎకరాల వరకు భూములు కావాలని లీ అసోసియేట్స్‌ తన అధ్యయనంలో వెల్లడించింది. మరి ఈ స్థాయిలో భూసేకరణ సాధ్యమా? అనే సందేహాలు వినిపిస్తుండగా.. ఇంతకీ రెండున్నరేండ్ల కిందట సీఎం రేవంత్‌రెడ్డి శంకుస్థాపన చేసిన మెట్రో విస్తరణ ప్రాజెక్టు పరిస్థితి ఏమిటనే అయోమయం అందరిలోనూ వ్యక్తమవుతున్నది. హైదరాబాద్‌ మహా నగరంలో రోడ్డు రవాణా వ్యవస్థ దినదినగండంలా తయారవుతున్నది.

బీఆర్‌ఎస్‌ హయాంలో పదుల సంఖ్యలో ఫ్లైఓవర్లు, అండర్‌పాస్‌లు, రోడ్డు ఓవర్‌ బ్రిడ్జిలు, లింకు రోడ్లు, రేడియల్‌ రోడ్లు ఇలా అనేక రూపాల్లో ట్రాఫిక్‌ జంఝాటాన్ని తగ్గించేలా నిర్మాణాలు చకాచకా పూర్తయ్యాయి. అదే క్రమంలో మెట్రో విస్తరణలో భాగంగా రాయదుర్గం ఎయిర్‌పోర్టు మెట్రో పనులు సైతం పట్టాలెక్కాయి. కానీ మూడు సంవత్సరాలుగా కాంగ్రెస్‌ ప్రభుత్వం కొలువుదీరింది మొదలు ఇప్పటివరకు నగరంలో ట్రాఫిక్‌ చిక్కుల్ని తగ్గించేందుకు ఒక్కటంటే ఒక్క నిర్మాణాన్ని పూర్తి చేసిన దాఖలాలు లేవు. చివరకు కేబీఆర్‌ పార్కు చుట్టూ అద్భుతమైన ఫ్లై ఓవర్లు, ఎలివేటెడ్‌లు నిర్మిస్తామన్న ప్రభుత్వం అధికార పార్టీ నేతల ఇండ్లను కూల్చివేసి, భూసేకరణ చేపట్టాల్సి రానుండటంతో ఆ ప్రాజెక్టులనే విరమించుకున్నది. ఈ నేపథ్యంలో కనీసం మెట్రో విస్తరణ ప్రాజెక్టులనైనా ముందుకు తీసుకుపోతుందనుకుంటే మొత్తం మెట్రో రైలునే త్రిశంకు స్వర్గంలోకి నెట్టింది. పాతబస్తీ మెట్రోను పరుగులు పెట్టిస్తామని ప్రకటించిన ప్రభుత్వం..ఏడాదిన్నరగాసగం భూసేకరణ ప్రక్రియను కూడా పూర్తి చేయలేదు. ఈలోగా మెట్రో మొదటి టేకోవర్‌ ఎపిసోడ్‌ను తెరపైకి తీసుకురావడంతో హైదరాబాద్‌ మెట్రో రైలు భవితవ్యమే ఆగమ్యగోచరంగా తయారైంది. పరిస్థితి ఏస్థాయిలో

అసలు మెట్రో రైలు ప్రాజెక్టు భవితవ్యంపై రాష్ట్ర ప్రభుత్వానికే స్పష్టత లేకుండాపోయింది. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో ప్రభుత్వం పీఆర్‌టీఎస్‌ ప్రాజెక్టు వైపు వేగంగా కదులుతున్నది. బుధవారం రాష్ట్ర ప్రభుత్వ ప్రధాన కార్యదర్శి సంజయ్‌ జాజు పురపాలక శాఖ పరిధిలోని అన్ని నగర విభాగాల ఉన్నతాధికారులతో కలిసి ఈ ప్రాజెక్టు నివేదికపై సమీక్ష నిర్వహించారు. మొదటి దశలో కూకట్‌పల్లి-రాయదుర్గం-బయోడైవర్సిటీ మీదుగా నాలెడ్జ్‌ సిటీ వరకు సుమారు 35 కిలోమీటర్ల మేర 64 స్టేషన్లతో పీఆర్‌టీఎస్‌ వ్యవస్థను హెచ్‌ఎంఆర్‌ఎల్‌ ప్రతిపాదించిందని, వెంటనే దానిపై కార్యాచరణ ప్రణాళిక రూపొందించాలని సీఎస్‌ అధికారులను ఆదేశించారు. అయితే లీ అసోసియేట్స్‌ రూపొందించిన నివేదికలో ఈ మార్గాన్ని పరిశీలిస్తే… కూకట్‌పల్లి పరిధిలో సుమారు 104 ఎకరాలు, హైటెక్‌ సిటీ పరిధిలో సుమారు 33 ఎకరాలు, ఫైనాన్షియల్‌ డిస్ట్రిక్ట్‌ పరిధిలో దాదాపు 55 ఎకరాల వరకు మొత్తం సుమారు 180 ఎకరాల వరకు భూసేకరణ జరపాల్సి ఉంటుందని ప్రాథమికంగా అంచనా వేశారు.

Metro

అయితే ఈ ప్రాంతాలన్నీ కిక్కిరిసిన, అత్యంత ఖరీదైన ప్రాంతాలు కావడంతో భూసేకరణ అనేది సాధ్యమా? అనే సందేహాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. పాతబస్తీ మెట్రో ప్రాజెక్టు భూసేకరణలో అధికారులు 890 ఆస్తులను గుర్తిస్తే ఏడాదిన్నరగా అందులో సగం కూడా పూర్తి చేయలేని క్లిష్టమైన పరిస్థితి. ఈ క్రమంలో పీఆర్‌టీఎస్‌ ప్రతిపాదిస్తున్న మార్గాల్లో పరిస్థితి అంతకంటే సంక్లిష్టంగా ఉండనుంది. అందుకే ప్రభుత్వం ఈ మార్గాల్లో ఉన్న ప్రభుత్వ భూములపై దృష్టిసారించినట్లు తెలిసింది. ఈ మేరకు ఏయే ప్రభుత్వ విభాగాల పరిధిలో ఎంత విస్తీర్ణంలో స్థలాలు అందుబాటులో ఉన్నాయో నివేదించాలని సీఎస్‌ అన్ని విభాగాలను ఆదేశించారు. ఇందులో భాగంగా జీహెచ్‌ఎంసీ ఇప్పటికే తమ పరిధిలో స్థలాలు అందుబాటులో లేవని స్పందించినట్లు సమాచారం. ఒకవేళ ప్రభుత్వ విభాగాల్లో స్థలాలు లేనట్లయితే ప్రైవేటు ఆస్తులపై దృష్టిసారించక తప్పేలా లేదని అధికారులు భావిస్తున్నారు.

పీపీపీ విధానంలోనే పీఆర్‌టీఎస్‌?

రాష్ట్ర ప్రభుత్వం మెట్రో మొదటి దశ టేకోవర్‌పై ఇప్పటికే మల్లగుల్లాలు పడుతుంది. ఎల్‌అండ్‌టీకి ఉన్న రూ.13,500 రుణాన్ని బదలాయించుకునేందుకు రుణ సమీకరణ కోసం నానా తంటాలు పడుతున్నది. ఐఆర్‌ఎఫ్‌సీ రుణంపై ఒప్పందం జరిగిన తర్వాత అది ఉల్టా తిరిగింది. కేంద్రం ఎస్బీఐ క్యాప్స్‌ను లీడ్‌ ఏజెన్సీగా పెట్టి రుణ సమీకరణపై కార్యాచరణ ప్రకటించినా ఇప్పటిదాకా అది అడుగు కూడా ముందుకు పడలేదు. అంటే ఎల్‌అండ్‌టీకి చెల్లించాల్సిన రూ.13500 కోట్లు లేకపోవడంతో రోజుకు రూ.2 కోట్ల వడ్డీ భారాన్ని ప్రభుత్వమే భరించాల్సిన వస్తుంది. ఈ క్రమంలో దాదాపు అంతే మొత్తంలో పీఆర్‌టీఎస్‌ మొదటి దశకు అంచనా వ్యయం అవుతుందని అధికారులు లెక్కగట్టారు. మరి ఈస్థాయిలో నిధుల్ని ఎలా సమకూర్చుకుంటారనేది ఇప్పుడు కీలకంగా మారింది. అయితే పీఆర్‌టీఎస్‌ను పీపీపీ (పబ్లిక్‌-ప్రైవేటు-పార్ట్‌నర్‌షిప్‌) విధానంలో చేపడట్టేందుకు కసరత్తు జరుగుతున్నట్లు తెలిసింది. ప్రాజెక్టును చేపట్టేందుకు ముందుకొచ్చే కంపెనీ లాభదాయకంటే ఉంటే తప్ప ప్రాజెక్టును చేపట్టదు.

ఈ క్రమంలో మెట్రో ప్రాజెక్టు లెక్క పీఆర్‌టీఎస్‌లోనూ పీపీపీ విధానంలో ముందుకొచ్చే కంపెనీకి భూములను లాభదాయకంగా చూపుతారా? అనే కీలక సందేహం వ్యక్తమవుతున్నది. ఎందుకంటే ప్రపంచంలో ఏ నగరంలోనైనా ప్రజా రవాణా వ్యవస్థ అనేది నష్టాల్లో ఉంటుందనేది బహిరంగ రహస్యం. ఇందుకు హైదరాబాద్‌ మెట్రో మొదట దశనే పెద్ద ఉదాహరణ. పైగా ప్రయాణికుల నుంచి ఛార్జీల రూపంలో వచ్చే ఆదాయం నిర్వహణకు కూడా సరిపోదనేది మెట్రో మొదటి దశపై ఎల్‌అండ్‌టీ ఆదాయ-వ్యయ లెక్కలే చెబుతున్నాయి. దీంతో అత్యంత కీలకమైన ఐటీ కారిడార్‌లోని భూముల ఆధారంగానే పీఆర్‌టీఎస్‌ ప్రాజెక్టు రూపుదిద్దుకుంటున్నదా? అనే ప్రశ్నకు మున్ముందు ప్రభుత్వం వేసే అడుగులతోనే సమాధానం రానుంది.

Comments (0)

User